Б.ГАНХУЯГ: ЦААСАН ДЭЭР Л ҮЛДЭХ БАЙСАН “ЭРДЭНЭС ТАВАНТОЛГОЙ” КОМПАНИЙГ АВЧ ҮЛДЭЖ ЧАДСАН

Эх сурвалж: Zindaa.mn О.Шинэтуяа

“Зиндаа” сэтгүүлийн 2019 оны №13 дугаар дугаараас онцолж байна.

“Эрдэнэс-Тавантолгой” компани. Олон улсын хөрөнгийн зах зээлд гарч, IPO босгох хүлээлттэй байгаа компани. Энэ ондоо багтааж сард Хонконгийн хөрөнгийн биржийг сонгон дэлхийн зах зээлд гарч, хөл нийлүүлж буй компани. Төр муу менежер гэх ойлголт сүүлийн 20 жил тогтсон ч төр муу менежер биш гэдгийг энэ цаг үед батлахаар хичээж буй Б.Ганхуяг захирал. Ээдрээтэй түүхтэй, цаасан дээр л үлдэх байсан “саарал” түүхтэй компани одоо дэлхий өөд тэмүүлж буй. Компанийн засаглал, ил тод нээлттэй байдал, хүний нөөцийн уян хатан бодлого гээд өмнө нь хаалттай байсан энэ компани иргэдэд үүдээ цэлийтэл нээж байна. Асар их хүлээлт тээж буй “Эрдэнэс-Тавантолгой” /ЭТТ/ компанийн түүх,амжилт ололт, энэ жил хэрэгжүүлэх ажлын талаар гүйцэтгэх захирал Б.Ганхуягтай ярилцлаа.

-Б.Б: БНХАУ нүүрсний салбарт баримтлах бодлогоо урт хугацаанд өөрчлөхөө зарлалаа. Оны өмнөхөн БНХАУ Асвтрали руу кокосжсон нүүрсний импортоо түр хугацаагаар хаасан. Хамгийн том худалдан авагч, хөрш гүрний бодлоготой “Эрдэнэс- Тавантолгой” компани бодлогоо хэрхэн уялдуулах вэ?

-Б.Г: Ямар ч улс орон хэрэглээндээ тохируулан нийлүүлэх бараагаа тогтоодог. Манайх ч гэсэн энэ жил 42.2 сая тонн нүүрс экспортолно гэж заасантай адил. Хятадын дотоодын бодлогын л асуудал. Өнгөрсөн жил тухайн жил авах нүүрсний хэмжээ Хятадад өсчихсөн юм билээ. Ер нь цаашид манай улстай ойрхон орших, өөрөөр хэлбэл, хилийн бүстэй ойр орших бүс нутгуудад хэрэглээ буурахгүй төлөвтэй байна. Олон улсад гарахтай холбоотойгоор бид хил орчмын Хятадын бүс нутгуудыг А, B, C гээд ангилчихсан байгаа. Урд хил дээр буюу бидний тодорхойлсноор А бүсэд хөнгөн болон хүнд үйлдвэр ихээр байгуулагдсан. Манайтай өрсөлдөх маш олон жижиг уурхайг БНХАУ бодлогоор хаачихсан. Гүний болон ил уурхайнуудаа хааж дуусч байна. Үлдсэн нь ЭТТ-тэй нүүрсний чанарын хувьд өрсөлдөхгүй. Энэ мэт хүчин зүйлүүдийг үндэслээд бидний хэрэглээ 3-5 жилдээ буурахгүй гэдгийг судалгаа харуулж байгаа юм. Энэ хооронд бүх үйлдвэрлэлийн салбаруудаа бий болгочих юм бол том ирээдүй бидэнд байна.

-Б.Б: Дэлхийн банк болон бусад байгууллагаас энэ онд нүүрсний үнэ унана гэсэн таамаглал дэвшүүлсэн. “Эрдэнэс-Тавантолгой” энэ жилийн ашгаа хэрхэн тооцоолж байгаа вэ?

-Б.Г: Өөдрөг байгаа. Ямар ч байсан нэгдүгээр улирлаа бид өсөлттэй аваад гарчихлаа. Хоёр, гуравдугаар улиралд унана.

Гэхдээ бид унагахгүй, харин ч үнээ өсгөх ямар л боломж байдаг юм бүгдийг нь хийнэ. Ямар ч байсан орлого таслахгүй. Орлогоо давуулан биелүүлэхээр ажиллаж байна.

-Н.Г: Компани 2019 оны цэвэр ашгаа хэд гэж тооцоолж байна. Энэ оныг ямар жил болно гэж харж байгаа вэ?

-Б.Г: Цэвэр ашгийн хувьд 720 орчим тэрбум төгрөг болно гэж тооцоолж байгаа. 2019 он бол бүтээн байгуулалтын жил байх болно. Ажиллагсад хөдөлмөрийн аюулгүй байдлыг хангасан жил байх болно. Компанийн хувьд хөгжлийг бий болгосон, дэд бүтцийн төслүүдээ хөдөлгөсөн жил болно. Санхүүгийн бүхий л харилцаагаа олон улстай холбож, олон улсын зах зээлээс IPO босгосон жил байх болно.

-Н.Г: “Эрдэнэс-Тавантолгой”-н бүтээн байгуулалтын ажлыг хэрхэн төлөвлөж байгаа вэ? Баяжуулах үйлдвэр ойрхон байна уу?

-Б.Г: Бид багцаар нь төлөвлөж байгаа. Өмнө нь бид маш том алдсан. Цахилгаан станц нь өөр газар, баяжуулах үйлдвэр нь өөр газар, усан хангамж нь ондоо газар, төмөр зам нь бүр далий байсан. Одоо ч гэсэн нэг дор биш байна. Гэхдээ Үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөл, Засгийн газар, УИХ тогтоол гаргачихлаа. Одоо дахиад гурван ч тогтоол гарна. Хамтад нь л төлөвлөж байгаа. Багцаар нь л хөдөлгөхгүй бол болохгүй. Энэ жил тэргүүн ээлжинд Тавантолгой- Гашуунсухайт чиглэлийн төмөр замын үлдсэн хөрөнгө оруулалтыг хийж дуусгах зорилт тавьж байна. Ойролцоогоор 1.5 жил болно. Одоо 75 хувьтай явж байгаа. Далангийн ажлаа дуусгасан. Мөн энэ жил Тавантолгой-Хангимандал, Тавантолгой-Гашуунсухайтын параллель авто замын ажлыг хийж гүйцэтгэнэ. Концесс, гэрээ нь байгуулагдсан. Санамж бичиг нь хийгдэж байгаа. Энэ хоёр ажлыг энэ жил эхэлнэ. Мөн нүүрс баяжуулах үйлдвэрийн ТЭЗҮ-г нь шинэчлэн, барилгын ажлыг нь энэ жил эхлүүлэх зорилго бий.

-Н.Г: Жолооч нарыг бухимдуулдаг асуудал бол нүүрс тээвэрлэлт. Олон хоног дугаарладаг байдал хэзээ дуусах вэ?

-Б.Г: Тавантолгой дээр байгаа хүнд асуудал бол энэ л дээ. Төмөр зам байхгүйгээс шалтгаалаад л энэ асуудал үүсч байгаа юм шүү дээ. Гэхдээ тээврийн компаниуд нарийн хуваарь гаргаад, хил дээр нэвтрүүлэлт сайжирчихвал энэ дараалал алга болчихно. Жилд 17 сая тонн нүүрс тээвэрлэх боломжтой зам. Тиймээс төмөр зам барилаа ч гэсэн авто замын тээвэр үргэлжлэнэ. Одоогийн нөхцөл байдлын тухайд Хятадын талаас хамаарч байна. Манай жолооч нар ч хил нэвтрэхдээ чоно, мах гээд хууль бус зүйл тээвэрлэж байгаа нь нөлөөлж байна. Компани талдаа ч буруутай зүйл бас бий байх. Төмөр зам тавигдвал ачаалал улам л өснө. Өдөр тутмын ачилт нь 4-5 дахин өснө. Тиймээс ийм чадавхийг бид бүрдүүлэх ёстой. Энэ зорилгоор парк шинэчлэлд энэ онд багагүй хөрөнгө зарцуулна. Эцэст нь хэлэхэд, 2019 он “Эрдэнэс-тавантолгой” ХК-ийн хувьд бүтээн байгуулалтын жил, ирээдүйн хөгжлийнхөө суурийг тавьсан жил байх болно.

 

Эх сурвалж: Zindaa.mn Ярилцсан Н.Гантуяа, Б.Болорсүх